Verslag Workshop Distilleren en N&T Whisky Oet Grunn

Op een regenachtige 2de paasmiddag begaven mijn broer Marcel en ik ons, als vertegenwoordigers van Slijterij Frans Muthert, naar Midwolda voor een workshop distilleren bij Distilleerderij Alambik. De workshop was georganiseerd door Whisky Oet Grunn, Cafe de Toeter en Alambik.

Distilleerderij alambik met links eigenaar en distiller Zarko

Voor aanvang van de workshop was er eerst een nosing & tasting van de, nu 1 jaar oude, spirit van Whisky Oet Grunn.
De whisky bestaat uit 100% gerstemout afkomstig van de Maallust brouwerij in Veenhuizen. Dit wort is vervolgens door Zarko Nesic volgens een heel langzaam distillatie proces omgezet in circa 500 liter spirit. De spirit is vervolgens overgebracht naar een 500 liter sherry-butt, afkomstig van Highland Park, om daar minimaal 3 jaar te rijpen. Na 3 jaar wordt bepaald of de whisky goed genoeg is om te bottelen. De botteling zal op vatsterkte gebeuren.
Zoals ik al zei waren Marcel en ik onder de gelukkigen die de 1 jaar oude spirit hebben mogen proeven. In de neus kwamen meteen al hele frisse tonen naar voren, citrus, mandarijn, witte druiven, komkommer iets grassig misschien. In de mond heerlijk rond, zacht en fris, ook weer met citrus en frisse fruittonen. Een bijzonder zuiver en zacht distillaat, maar wel rijk!

Voor meer informatie over Whisky Oet Grunn kun je terecht op de website: http://www.whiskyoetgrunn.nl/.
De whisky zal ook verkrijgbaar zijn bij Slijterij Frans Muthert.

In de workshop distilleren gingen we een distillaat van bier maken, of zoals Zarko het noemt: Eau de Vie de Biere. Hiervoor gebruikten we afgedankt bier van Maallust, dit bier is niet geschikt voor verkoop omdat de flesjes bijvoorbeeld niet goed zijn afgevuld (te veel, of juist te weinig). (het bier zelf is dus niets mis mee)
De koperen ketel (inhoud 100l) werd voor ongeveer 80% gevuld met voornamelijk blond bier van Maallust en er werd een ingrediënt toegevoegd om het schuimen tegen te gaan.

De alambik wordt gevuld met bierDe ketel is gevuld, tijd om het vuur op te stoken!

Toen de ketel ongeveer 80% vol was ging de deksel erop en werd de condensor leiding gemonteerd. Tijd om het vuur op te stoken!
Bij Alambik worden de stills/ketels met houtvuren verhit, het hout wordt door Zarko met een vlijmscherpe bijl in stukken gehakt en onder de ketel in brand gestoken.

Een houtvuurtje onder de distilleerketel

Wanneer het bier een temperatuur bereikt van ongeveer 78° Celcius, stijgt de alcoholrijke damp op naar de ‘helm’ en een deel hiervan in de condensor, waar het (zoals de naam al suggereert) condenseert. De rest condenseert al in de helm en stroom terug in de ketel, dit noemen we reflux, hoe meer reflux hoe zuiverder de spirit. De spirit stroomt nu door de condensor leiding naar een koelvat. Dit vat is gevuld met water en het distillaat loopt via een spiraal door het vat waar het geleidelijk wordt gekoeld tot het onderaan het vat naar buiten stroomt.

Hier wordt de heldere spirit in een (vies) pannetje opgevangen :)

(het pannetje is wat vies, maar het ging hier dan ook meer om het demonstreren van het proces
en niet om het vervaardigen van een consumptie drank. Overigens rook en smaakte de spirit prima!)

Tijdens het distilleren van onze Eau de Vie de Biere vertelde Zarko van alles over het distillatie proces en een stukje achtergrond informatie over hem en zijn familie. Ook werden we getrakteerd op een scala aan Servische gerechten en huisgerookte worst en konden de diverse distillaten en likeuren van Alambik worden geproefd. Naast de Eau de Vie de Biere produceert Alambik o.a. een rogge jenever, een distillaat van rozijnen, een groene walnoot likeur en Rakia.

Rakia is een distillaat van gefermenteerde rozijnen, waarbij de helm van de ketel aan de binnenkant wordt bekleed met een laag honing en anijszaad. Het eindproduct heeft een mooie zachte, zuivere anijssmaak. Om te zien hoe de Rakia wordt bereid moet je zeker dit filmpje eens bekijken: http://youtu.be/Jhll1NIsGuI

Nadat de voorloop* er door was konden we het distillaat ‘nosen’ en ‘tasten’. (een zachte spirit, licht bloemig en fruitig) en werd er nog wat gediscussieerd (onder het genot van een drankje) en was er gelegenheid om de producten van Alambik te kopen.

De voorloop is het eerste deel van de distillatie en bevat een hoog percentage aan methanol, wat in grotere hoeveelheden giftig is. De reden waarom de voorloop zoveel methanol bevat is omdat methanol een lager kookpunt heeft van 65° Celcius vs 78° C bij ethanol. Overigens is het niet zo dat het uiteindelijke eindproduct vrij is van methanol, elke sterke drank bevat methanol echter slechts in kleine percentages. Het maximum percentage methanol in alcoholhoudende drank is in de wet vastgelegd.

Het resultaat van deze leerzame en leuke middag was een hoop nieuwe kennis en 2 nieuwe flessen voor in de bar!

Alambik-Walnootlikeur-en-Rakia

Voor meer informatie over Alambik kun je terecht op de website: http://www.alambik.nl/ of volg ze op twitter!

Slainte!

Whisky Festival Noord Nederland 2012

Afgelopen weekend was het weer zo ver: Het whisky Festival Noord Nederland, ofwel #WFNN in der Aa kerk in Groningen. Met ons vaste clubje whiskyliefhebbers: Erik, Marcel, Janita en ik, verzamelden we ons vrijdag om 17:20 bij de bushalte Gasselterbrug in Stadskanaal. Na allemaal een dagkaartje van 6,- te hebben gekocht (want wij dertig plussers beschikken uiteraard niet over zo’n OV-Chip geval) namen we plaats achter in de QLiner 312, waar we ons bij het 5de en nieuwste lid van ons ‘WFNN-clubje’ voegden, Johan. De stemming zat er meteen al goed in en het duurde dan ook niet lang voor de eerste schunnige opmerkingen over Marcel’s ‘tennisarm’ gesproken waren.

Iets na 18:00 uur kwamen we aan op het station, waar ons meteen al een water taxi werd aangeboden naar het Whisky Festival die we vriendelijk hebben geweigerd (voor zover ik weet ligt der Aa-kerk nl helemaal niet aan het water). Het festival begon pas om 19:00 uur, dus we hadden nog ruim tijd om eerst een bezoek te brengen aan Egyptisch restaurant Cairo in de Peperstraat, voor een heerlijke falafel schotel (met bier natuurlijk!).

Tegen 19:30 stonden we achteraan in de rij voor de ingang van der Aa-kerk,en 10 minuutjes later hadden we onze jassen afgegeven en ons wfnn Glencairn glas bemachtigd; Op naar de eerste whisky van de avond!

We begonnen allemaal met een Tomintoul 10yo, ‘The Gentle Dram’. Voor mij geen onbekende, maar een prachtig zachte Speyside om de avond mee te beginnen. Terwijl ik stond te bedenken wat mijn 2de tasting zou worden was Johan al met een Glen Garioch (16yo?) bezig, en Marcel met een Japanse Nikka 21 y.o. Janita was in gesprek met de dame van de Tomintoul dus bleven Erik en ik over met een leeg glas, en ik stelde voor om de Auchentoshan Valinch 2011 te proberen. Auchentoshan is een Lowland single malt en de Valinch is Cask Strength uitvoering van hun Classic botteling. Met 57,5% alcohol toch een verassend zachte, soepele whisky met mooie zoete vanille tonen, kruiden aroma’s en een beetje citrus.

Een paar meter verder viel mijn oog op de stand van Bresser en Timmer, de stand waar we vorig jaar een groot deel van de avond hadden doorgebracht. Mijn eerste dram bij B&T werd een Compass Box Spice Tree, omdat het woord ‘Spice’ in de naam me wel aantrok. De Spice Tree is een blend van diverse Highland Single Malt whisky‘s en gerijpt op Frans eiken. Deze blended malt doet zijn naam zeker eer aan met aroma’s van vanille, kaneel, nootmuskaat en klaver. Aangenaam zoet met een lange kruidige afdronk.

Inmiddels was ik het spoor al bijster voor wat betreft de tastings van de rest van de groep, maar volgens mij zat Marcel aan een 20 jaar oude Laphroaig van een independant bottler (the Perfect Dram misschien?). Ik schoof iets door langs de stand van Bresser en Timmer voor een Glenrothes 24 y.o. van the Daily Dram. The Daily Dram is de naam waaronder Bresser & Timmer samen met Belgische importeur ‘The Nectar’ enkele mooie bottelingen uit brengt. Deze 1984’er Glenrothes is gerijpt op een sherry vat en gebotteld op 46%, mooie fruit tonen en aroma’s van vanille en kruiden.

Vervolgens bracht onze whiskyreis ons bij de stand van Whisky-Import Nederland (WIN), van dit bedrijf had ik net een aantal mooie whisky’s zien binnenkomen bij Slijterij Frans Muthert, dus ik wilde een kijken of ik er hier eentje kon proeven. Mijn oog viel op de bottelingen van independant bottler Duncan Taylor, daarvan wilde ik de Dimensions Mortlach 1996 16yo wel eens proeven. Helaas was deze er niet bij, maar wel een Rare Auld 18y.o. uit 1993, dus ik stak gretig mijn glas naar voren. De Mortlach 18 y.o. Rare Auld is een cask strength botteling van 55,1% met sherry rijping. Het resultaat: complexe aroma’s, zoet, sherry tonen, lichte turf en vooral fruitig. Ik denk dat ik wel vaker wat van Duncan Taylor ga proeven 🙂

Duncan Taylor's Mortlach 18 y.o. 1993 Rare Auld

Alsvorens ik aan de Peat ging eerst nog wat mooie Speysides, waarvan deze me zijn bijgebleven:

  • Glenlivet Master Distiller’s Reserve – mooie zachte Glenlivet met veel hout tonen, gerijpt op een combinatie van first en refill Amerikaans en Europees eiken.
  • The Balvenie Single Barrel 15 y.o. – 15 jaar oude single cask botteling, gerijpt op ex-Bourbon vaten en in beperkte oplage van max 350 flessen gebotteld. Prachtige malt, rozijnen, noten, honing…wauw!
  • The Balvenie Peated Cask 17 y.o. – Een experiment van David Stewart, waarbij een 17 jaar oude Balvenie korte tijd werd nagerijpt op Amerikaans eiken waar voorheen zwaar geturfde whisky had gerijpt. Een geslaagd experiment, al kwam hij na de Single Barrel denk ik niet geheel tot zijn recht.

Met de Balvenie Peated Cask was meteen de aftrap gemaakt voor de meer peaty malts, op naar Ardbeg dus! (als je iets doet, dan moet je het tenslotte goed doen) Helaas had Ardbeg geen nieuwe whisky’s voor mij, maar wel een oude bekende: Uigeadail, alsmede een super vette Orange County Chopper, geheel in Ardbeg style! Terwijl Marcel en ik van onze Uigeadail en de vette Harley Davidson stonden te genieten – wat is er mooier dan met vrienden van een glas Ardbeg te genieten? Met vrienden van een Ardbeg genieten terwijl je naar een vette Harley staat te kijken! – deed Johan zijn eerste ervaring op met Ardbeg. En volgens mij heeft ie meteen het hele rijtje maar gehad, de Ten, Corryvreckan, Alligator en Uigeadail.

The Orange County Ardbeg Chopper!

Het vervolg van onze Peat-journey bracht ons terug bij de stand van Bresser en Timmer voor de machtige Buichladdich Octomore 4.1 en 4.2 Comus! Met 167PPM (parts-per-million) fenol gehalte is de Octomore tot op heden de zwaarste geturfde whisky ter wereld! Doordat deze ook nog eens cask strength wordt gebotteld op respectievelijk 62.5% en 61% (4.1 vs 4.2) is de Octomore een ware aanval op de smaakpapillen! Doordat we ons ook nog eens lieten overhalen om de whisky eerst 20 seconden in de mond te houden, daarna door te slikken en meteen diep door de mond in te ademen hebben we noodgedwongen een pauze moeten inlassen om onze smaakpapillen enigzins te herstellen.

Inmiddels had Johan ons verlaten (die moest wat eerder naar huis), en kwamen wij tot de conclusie dat we nog maar de helft van de kerk hadden gehad, en de avond bijna om was! Het was tijd voor een bezoekje aan het Diageo plein voor 2 hele bijzondere whisky’s, de Port Dundas 20 Years Old Single Grain Whisky gevolgd door de Port Ellen 11th Release, 32 Years Old. Gedistilleerd in 1978 in een distillery waar tegenwoordig alleen nog maar gerst wordt gemout, en in 2011 gebotteld op een vatsterkte van 53,9%. Een mooie rijpe en complexe malt met tonen van fruit, granen, iets citrus en lichte rook en maritieme aroma’s. Marcel en ik hadden beide geen spijt van deze tasting van 15,- euro per glas!

De avond zat erop, en een galmende stem sprak door de kerk (god?) dat we zo langzamerhand maar eens richting de uitgang moesten. Maar niet zonder een laatste dram van onze eigen Nederlandse master distillers Zuidam, te weten een 100% Pure Pot Still Dutch Rye whisky (oftewel, geen Gerstenat, maar Roggenat!)

Tot volgend jaar in der Aa-kerk in Grunn!

Enrico Klein

Review Ballantine’s 17y.o.

Gisteren heb ik even de tijd genomen om mijn bar op te ruimen, schoon te maken en opnieuw in te delen. De laatste tijd verzamelden er zich steeds meer flessen op de bar ipv in de kast erachter, dus het was ook de hoogste tijd! Tijdens het herindelen van de schappen en het afstoffen van de flessen kwam ik ook deze mooie blended Scotch whisky tegen: Ballantine’s 17 Years Old. Door Jim Murray uitgeroepen tot beste whisky van het jaar in zijn Whisky Bible van 2011.

De smaak van Ballantine’s is afhankelijk van 50 single malt whisky’s, 4 single grain whisky’s en met name door de malts van Miltondiff en Glenburgie.

Het bedrijf is opgericht in 1827 door George Ballantine en zijn zoon George Junior. In 2005 werd Ballantine’s eigendom van het Franse Pernod Ricard.

Ballantine's 17yo

Ok, nu verder met de 17 y.o.! Het is een fraaie 75cl fles, met een mooi, oud uitziend etiket, hij nodigt mij in ieder geval uit om geopend te worden 🙂 De whisky is gebotteld op 43% alcohol. Bij de eerste nosing komt vooral de vanille erg naar voren, iets honingachtig en een vleugje citrusfruit, later misschien ook iets caramel en citroengebak. In de mond voelt hij rond en olieachtig aan, aroma’s van caramel, vanille en bastogne’s, iets kruidig ook. De finish is redelijk lang en warm met kruidige aroma’s van peper, citrusfruit en een vleug van turf.

Zeker een aanrader om eens te proberen!

Slainte! Enrico Klein Whisky Taster DramTime.nl

Whisky Festival Noord Nederland 2011

Der Aa-Kerk, 26 maart 2011

Een rokerige avond!

Afgelopen weekend was het dan eindelijk weer zover, het Whisky Festival Noord Nederland werd voor de 6de keer gehouden, wederom in der Aa-kerk in Groningen.

Rond kwart voor 8 gingen we, na een busrit van een uurtje gevolgd door een wandeling van 10 minuutjes, in redelijk verkleumde staat de kerk binnen. Snel op zoek naar de ‘Spiritus Sanctus’ dus! Lopend over de, honderden jaren oude, grafstenen belandden we als eerste bij de stand van Pernod-Ricard, waar we onze eerste whiskies van de avond nuttigden:

  • Glenlivet 18 y.o. Speyside Single Malt 43%

 

 

Een prachtige zachte Speyside Single Malt met zoetige en bloemige tonen.

 

 

 

 

 

Deze whisky heeft de trend gezet voor alle volgende tastings: Een rijke complexe Cask Strength botteling van 60,4% die uitsluitend op Oloroso sherry vaten heeft gerijpt. Veel zoete en fruitige aroma’s van het sherry vat, met op de achtergrond wat kruidige en licht rokerige tonen.

Na de volle, rijke A’Bunadh was een terugstap naar lichtere whiskies niet echt aan de orde (je maakt ook niet eerst een proefrit in een Mercedes CL500 en daarna in een Volkswagen Golf). Een paar meters verder kwamen we aan bij de stand van Bresser & Timmer, een groothandel in wijn en gedistilleerd, waar we een aantal bijzondere bottelingen van onafhankelijke bottelaars hebben geproefd:

Continue reading “Whisky Festival Noord Nederland 2011”

Snow Phoenix

In januari 2010, na weken van hevige sneeuwval en extreem lage temperaturen, bedekte 1 à 1,5 meter sneeuw de daken van de Glenfiddich distilleerderij, waar honderden vaten verfijnde whisky in het halfduister langzaam lagen te rijpen. Op de avond van 7 januari bezweek een aantal daken van pakhuizen in het meest verafgelegen deel van het distilleerderijcomplex onder het gewicht van de sneeuw, waardoor de rijpende eikenhouten vaten blootgesteld werden aan de nachtelijke hemel. Onder winterse omstandigheden en temperaturen van -19˚C kwam het distilleerderijpersoneel onmiddellijk in actie en werkte onafgebroken door om de sneeuw op te ruimen. De Malt Master van Glenfiddich, Brian Kinsman, zei hierover: “Staande tussen het puin en de vaten schatten we de situatie in en wat onze volgende stappen moesten zijn. Ik dacht aan de vaten, waarvan sommige zeer oud waren, die prachtige whisky bevatten en het idee kwam in me op dat ze een fantastische single malt zouden opleveren. Een beperkte oplage van uit de beschadigde pakhuizen gebottelde whisky’s zou een passende manier zijn om de pioniersgeest van het distilleerderijteam op dit moment in Glenfiddich’s geschiedenis te vieren.”  Snow Phoenix is gecreëerd met vaten rechtstreeks uit de warehouses. Dus op vatsterkte (47,6%), non-chill filtered en van verschillende leeftijden en finishes, inclusief Amerikaans eikenhout en Oloroso sherry. Allen zijn voor een korte periode gehuwd in onze ‘marrying tuns’. Het resultaat is een single malt, goud van kleur met accenten van licht koper. De neus bestaat uit romige vanille die zich vermengt met levendige tonen van appel en peer en aangevuld wordt door de geur van verse bloesem. De smaak roept herinneringen op aan in een smeulend kampvuur geroosterde appels, gezoet met bloemenhoning en vergezeld van een stuk chocola, rijk en complex met een vleugje gebrande suiker, koffie en houtrook. De whisky heeft een uitzonderlijk lange afdronk – strenge sherrytonen gaan over in een heerlijke, verzachtende zoetheid. De stijlvolle monochrome verpakking en de schitterende fotografie brengen een dramatische hommage aan deze exceptionele whisky en illustreren dit uitzonderlijke verhaal.

Deze bijzondere Limited Edition Single Malt is bij de meeste winkels en bij de distributeurs reeds uitverkocht, maar uiteraard heeft Enrico er eentje weten te bemachtigen 🙂 Met het doel om deze over een paar jaar op de Whisky Exchange aan te bieden. Nu maar hopen dat ik mezelf zo lang kan bedwingen! 🙂

New additions

Two fine new additions to my modest collection of Single Malt whisky’s:

  • The Bunnahabhain Toiteach (Gaelic for ‘smoky’) is an Islay Single Malt, but unlike most Bunnahabhain malts, and more like other Islay malts, this one has a gentle hint of smokeyness. (hence the name Toiteach)
    Bunnahabhain Toiteach is a non-chillfiltered malt with 46% alcohol.
    Official tasting notes:
     – Appearance: A light golden hue glows from within
    Nose: Charming peatiness with a subtle nose prickling strength emanates from the dram
    Palate: Immediate waming peaty flavours drift towards a slightly sweet sherry influence with delicate peppery notes
    Finish: Good robust length with extremely pleasant aftertaste
  • The Glenlivet 18 years is a Speyside Single Malt, so quite different in taste from the Islay mentioned above. It’s a superb gentle malt, perfect after-dinner dram.
    Official tasting notes:
    Colour: Old gold, with ripe apricot hues.
    Nose: Fragrant, elegant, complex with a sweet oakiness reminiscent of an antique shop. Oak leads the way to heady floral fragrances of Freesia and Peony. Toffee notes emerge in time along with butterscotch, mint chocolate and summer fruit pie.
    Palate: Smooth and velvety, with a firm foundation. Sweetness is immediately followed by a tantalising burst of spices and bitter oranges drying out on oaky notes.
    Finish: Lasting, oaky and gingery. Distant smoke. A dry austere touch.

Slàinte!

ISLAY – Whisky eiland vol geschiedenis (in Dutch)

Robin Brilleman schrijft in “Islay, Whisky-eiland vol geschiedenis” niet alleen over de in productie zijnde distilleerderijen waar Islay onder whiskyliefhebbers zo beroemd om is. Hij beschrijft ook de distilleerderijen die verdwenen zijn, de geschiedenis van het illegaal distilleren, de waterbronnen voor de whisky, de bodemgesteldheid en de zo belangrijke turf, die de Islay whisky´s hun geprononceerde smaak geeft.

Maar er is meer dan whisky dat Islay bijzonder maakt. Robin Brilleman vertelt ook over de boeiende geschiedenis van dit vruchtbare eiland, dat met haar gevarieerde flora en fauna in Schotland de Koningin van de Hebriden wordt genoemd. Al deze wetenswaardigheden over hèt whisky-eiland, geïllustreerd met prachtige kleurenfoto´s, maken dit boek anders dan de meeste whiskyboeken.

Het boek heeft een harde kaft, is genaaid gebonden en heeft 221 pagina´s en 185 kleurenfoto´s. Het ISBN/EAN nummer is : 978-90-813054-2-6

(bron: http://www.robinbrilleman.nl/)

Glen Rothes – John Ramsay

After over forty years in the industry, John Ramsay retired last month. He has been ‘Malt Master’ for The Glenrothes since the early 1990s and the genius behind the whisky’s exceptional quality. His signature has been on all fourteen labels since 2004 and so to commemorate his peerless contribution to The Glenrothes we asked him to create one more exclusive expression that he would be proud to sign his name to for the very last time.

As John himself puts it, “The time has come, after 43 years of making Scotch whisky, to hang up my lab coat. To mark this, I’ve been asked to produce my last bottling of The Glenrothes; one I would be happy to sign off as my farewell to this exceptional single malt. My legacy, if you like”.

At the beginning John’s main concern for this venture was that over the past 15 years we had perhaps plundered the best available casks. However, upon revisiting the warehouses at Rothes he found a number of casks that had reached their peak thanks to a few extra years of maturation. John identified a pocket of second fill American Oak sherry casks from Vintages ranging from 1973 to 1987 which make up The Glenrothes John Ramsay.

John’s tasting notes for this expression emphasize the redolent of dark chocolates, blood oranges and vanilla on the nose with a great balance between oak and fruit leaving the whisky very mature and extremely rich.

When asked to describe the making of his final expression he said, “The attention to detail that goes into every bottle of The Glenrothes is enormous – from the choice of barley, through careful distillation and gentle maturation to rigorous cask selection. This one, my legacy, has been a genuine pleasure to work on too and it is never a lonely task, with many kindred spirits involved from start to finish”.

This expression is limited to 1,400 bottles and will be available from September.

Available at http://www.fransmuthert.nl/